آموزش زیست شناسی

همکار عزیز سرکار خانم سودابه نیک نیا 

کارشناس ارشد بیوشمی

 کسب  رتبه برتر  پژوهشگر نمونه سال  در دانشگاه الزهرا را به شما  وخانواده محترم تبریک میگویم. برایتان آروزی موفقیت های علمی بیشتر  در مقاطع بالاتر را دارم.

 



نویسنده : علی قلیان اول - ساعت ٤:٥٦ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/٩/۳٠   |    نظرات []   |    لینک ثابت

شنیده ام  دانشگاه پیام نور در یک اقدام عجیب نمره منفی آزمونهای  چند گزینه ای خود را برداشته است! این عمل در راستای کمک به دانشجویان و پیشرفت تحصیلی آنها صورت گرفته بطوریکه دیگر دغدغه نمره گرفتن و پاس کردن دروس را نخواهند داشت!

اگر این خبر واقعیت داشته باشد نتیجه میگیریم که:

1- دانشگاه پیام نور دیگر مرکزی برای انتشار پیام نورانی چراغ علم و دانش نیست .

2- ارزش و اهمیت و توانمندی علمی فارغ التحصیلان این دانشگاه در داخل و خارج کشور به شدت افت خواهد کرد

3- اطلاق نام دانشگاه بر چنین موسسه ای بسیار سوال بر انگیز خواهد بود و دانشگاه از اهداف خود که در اساس نامه اولیه درج گردیده بود بسیار منحرف شده است.

4- اخذ مدرک مدرک تحصیلی از این دانشگاه به سادگی آب خوردن است ، بطوریکه هر کسی که سواد خواندن و نوشتن داشته باشد ، قادر خواهد بود در امتحان پایان ترم شرکت کند و نمره 7 را بطور قطعی ونمره 10 را صرفا به خواندن عناوین کتاب درسی بیاورد!

و نهایتا باید کسی چون من که بیش از دو سال ،شبانه روز برای راه اندازی دانشگاه پیام نور زحمت کشیدم و رنج بسیار دیدم ،به درگاه الهی  توبه نمایم  و به خاطر  تاسیس  مرکزی که تبدیل به یک واحد مدرک پراکنی شده  استغفار کنم! امیدوارم دانشگاه  به اهداف اولیه خود  که  ارتقای علمی  شاغلین بوده است ،باز گردد.



نویسنده : علی قلیان اول - ساعت ۱:٤۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٩/٧/٢٧   |    نظرات []   |    لینک ثابت

دوستان، همکاران و دانش آموزان خوب قدیمی من ؛ سلام

آدمیزاد حرف برای گفتن زیاد دارد . من هم همنطور  ، چون از همان جنسم !ولی نمیدانم چگونه است که هر وقت برای نوشتن می آیم  مطلب را نیمه نوشته رها میکنم و میروم....

تا  شاید وقتی دیگر..

 وقت دیگر که می آیم باز من همانم . دوست دارم همه چیز بی نقص باشد و هرچیز در جای خود. همه درست کار کنند و روشها و منشها درست باشد . کتب درسی بی نظیر باشند و  دانش آموزان گوششان جز به درس بدهکار چیزی نباشد! ولی انگار دوره و زمانه نه از آن ماست و نه بر وفق مراد ما ! سه تابستان است که به ایران می آیم و بدون اتلاف وقت مستقیما راهی خانه پدری میشوم. تعداد زیادی از بچه های نازنین دختر و پسر را میشناسم که هر یک برای خود کاره ای شده اند و هنری دارند. بچه هایی که روزی به من آدی یا همان آقای دبیر میگفتند و امروز از کارگر ساختمانی بگیر تا دکترا مشاغلی در اجتماع دارند. با آنها زندگی میکنم و هر وقت در فرصت اندک تابستان آنها را ببینم خوشحال میشوم. اما چیزی مرا رنج میدهد !  انگار بچه های امروز بشرویه ای دیگر مثل گذشته  درس نمیخوانند و در میدن رقابت  عرصه را واگذار کرده اند. به نظرم می آید هیچ چیز تغییر نکرده است جز عزم و اراده  آنها.

امسال رتبه های دلگرم کننده خیلی کم بود. پارسال بهتر بود و پیش پارسال بهتر تر!.  بچه های بشرویه باید بدانند که میتوانند اگر بخواهند.

امروز برای موفقیت تلاش مضاعفی نیاز است . باید برای برد کوشید.  وقت کار و تلاش حدی ندارد .بهترین های مدارس بشرویه باید بدانند که فاصله زیادی تا برترینهای ایران دارند. روی سخن من نه فقط با بچه های پیش دانشگاهی است ، که آنها فرصت چندانی برای رسیدن به قله ها ندارند . بلکه بیشتر با دانش اموزان اول دبیرستان و پایه های راهنمایی می باشد . برای داشتن پایانی زیبا در دوره دبیرستان باید تلاش را از راهنمایی و  اول دبیرستان  تشدید کرد.  4 یا 5 تابستان خوب  برای آموختن  فرصت گرانبهایی است که غالب دانش آموزان از دست می دهند.  روزهای شیرین  سال تحصیلی ، و کلاسهای معلم فرصت های گذرایی هستند که به زودی میروند و اکثر دانش آموزان به جای خواستن تلاش بیشتر از معلمان ، با بی حوصلگی انتظار پایان کلاس را میکشند.

آرزو دارم یک بار دیگر بچه های خوب شهرم را ، دختر ها و پسران پر تلاشی ببینم که با امیدها و آرزوهای بزرگ وارد دانشگاهها می شوند.

بچه های خوب من همه باید بدانند که برای رسیدن به آینده ای خوب و زندگی سالم  و منشا ثمر بودن باید تلاش کنند. و اطمینان داشته باشند که  هر چه بیشتر تلاش کنند به طور قطع نتیجه بهتری خواهند گرفت . کارگر یا دکتر بودن مهم نیست ! هر دو شریف اند و خدوم. مهم اما اسفاده از تمام ظرفیتهای ذهنی و توانمندیهای فردی  است. در نظر آورید چقدر تاسف بار است که دانش آموزی بتواند به یک دانشمند هسته ای تبدیل شود اما یک جوشکار ماهر شود!

من در شهرمان بشرویه امکاناتی برای استفاده از تمام ظرفیتهای  دانش آموزان نمیبینم . به عبارت دیگر رشد علمی محدود است . همه توان دانش آموز آزاد نمیشود و تنها زمانی که آنها به شهرهای دیگر می روند وبه عنوان دانشجو مشغول به تحصیل می شوند ،خود از مضایقت های فراوانی که داشته اند آگاه می شوند.

چاره چیست؟ اگر گذر دوستان خوب قدیم و جدید چه همکار و چه دانش آموزان و چه دانشجو به اینجا افتاد ، انتظار دارم  راه حلی هر چند در یک جمله کوتاه ارائه نمایند.



نویسنده : علی قلیان اول - ساعت ۱۱:٤٠ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٩/٧/۱۳   |    نظرات []   |    لینک ثابت

هیات آموزش و پرورش ناحیه "دوور" (Dover) در ایالت پنسیلوانیای امریکا سال٢٠٠۵طی یک دستور العمل، آموزگاران را ملزم کرد به دانش آموزان توضیح دهند که تکامل تنها یک نظریه اثبات نشده است.آموزگاران علوم همچنین  از آن زمان موظف شده اند به دانش آموزان بگویند که "آفرینش هوشمند" - که حامیان آن معتقدند حیات در کره زمین به دست موجودی هوشمند آفریده شده است- گزینه دیگری برای توضیح پیدایش حیات است.

البته آن روز گروهی از والدین اعتراض کردند که "آفرینش هوشمند" یک دیدگاه مذهبی است که نباید در مدارس تدریس شود و با قانون اساسی امریکا که می گوید دین از سیاست جداست ، در تضاد است . آنها استدلال کردند که تدریس آن در مدارس ناقض اصل قانون اساسی دایر بر جدایی دین از حکومت است.با این وجود آفرینش هوشمند در برخی از مدارس 20 ایالت آمریکا  تدریس می شود. و هیات آموزش و پرورش دوور در امریکا  به وضوح از آموزگاران می خواهد در کلاس درس توضیح دهند که نظریه تکامل داروین "واقعیتی مسلم نیست" و "شکاف هایی در این نظریه" وجود دارد.اماانجمن آمریکایی پیشبرد علوم می گوید که آفرینش هوشمند که هیات آموزش و پرورش دوور به عنوان گزینه دیگری برای توجیه پیدایش حیات مطرح می کند را "حتی نمی توان یک نظریه (علمی) نامید."

در کشور ما به عنوان یک کشور دینی همه چیز در پرتو دین مبین اسلام معنی می یابد و آموزش علوم نمی تواند استثنا باشد . بین ما و امریکا تفاوت بسیار است، اما  آموزش و پرورش ما در باره تناقضات  آموزش نه تنها سکوت کرده است  بلکه به انداره آموزش و پرورش کشوری مثل امریکا نیز احساس مسولیت نمی کند . به هر حال چرا پاسخی مناسب، منطقی و اصولی در زمینه سوالات مکرر دانش آموزان نه در کتب زیست شناسی و نه در کتب دینی مدارس ما وجود ندارد ؟آیاطرح آفرینش هوشمند در کتب زیست شناسی و یا علوم مناسبت دارد ؟به دیگر سخن آیا آفرینش هوشمند می تواند یک نظریه علمی تلقی شود؟ چرا از این نظر  اینقدر بین آموزه های دینی و علمی در کتب درسی کشور ما تفاوت عمیق وجود دارد ؟  اگر تعارضات فراوان بین دو دیدگاه آفرینش موجود زنده  یعنی  آفرینش هوشمند  و آفرینش مبتنی بر قواعد فیزیکو شیمیایی را در نظر آوریم ، در تدریس آین موضوع اساسی  چه باید کرد ؟ آیا می توان یکی را به تمام و کمال مردود و دیگری را صحیح دانست؟

گفتگوهای پراکنده  با همکاران دبیر زیست شناسی نشان می دهد ، با وجود سکوت مصلحت آمیز مولفین کتب درسی در این موضوع ، دبیران خود  راهی برای پیوند این دو به هم یافته اند و می توانند ذهن پرسان دانش آموزان را تا حدی روشن کنند، بدون اینکه خللی در اعتقادات دینی آنها وارد شود . برخی با مهارت و به طور مستند ، دو اعتقاد فوق را نه تنها متناقض نمی دانند بلکه  مکمل یکدیگر نیز معرفی می کنند . این در حالیست که بنا به گفته برخی از دانش آموزان ،به نظر میرسد برخی از معلمان دینی و دروس معارف  که اطلاعی از یافته های دانشمندان علوم زیستی ندارند ، چاره ای جز تکذیب تمامی نظریه تکامل نمبینند .  

سخن آخر اینکه  این مهم باید در جلسات  علمی  و مشترک بین دانشمندان حوزه و دانشگاه  مطرح شود و اعتقاد کامل دارم که با توجه به پویایی بی نظیر در دین مبین اسلام  و مفاهیم بلند و آسمانی آیات قران کریم و احادیث و روایات می توان  همواره هرگونه ابهامی در این زمینه را از بین برد .شاید کسانی گمان کنند که قبل از این به اندازه کافی روی اینموضوع بحث شده است  اما با توجه به تجدید مستندات علمی نظریه تکامل که به طور پیوسته در ابعاد ماکروسکوپی و بویژه میکروسکوپی و مولکولی  صورت می گیرد ، تداوم این جلسات و بروز کردن مباحث نیز ضروری به نظر می رسد.



نویسنده : علی قلیان اول - ساعت ٥:۱٥ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٧/٧/٢۸   |    نظرات []   |    لینک ثابت

 

 

 بشرویه، شهری است در حاشیه کویر و تاثیرات طبیعی و اقلیمی کویر باعث شکل گیری نوعی خاص از معماری منازل در بافت‌های روستایی و شهری این منطقه گردیده است. کوچه‌های پرپیچ و خم، نماهای کاهگلی، سقف‌های گنبدی و بادگیرها از خصوصیات عمده فضاهای مسکونی بشرویه‌اند.

 

جاذبه‌های گردشگری _ بشرویه، شهری است در حاشیه کویر و تاثیرات طبیعی و اقلیمی کویر باعث شکل گیری نوعی خاص از معماری منازل در بافت های روستایی و شهری این منطقه گردیده است. کوچه های پرپیچ و خم، نماهای کاهگلی، سقف های گنبدی و بادگیرها از خصوصیات عمده فضاهای مسکونی بشرویه‌اند.

فضای داخلی خانه‌های بافت قدیم بشرویه:

1. مون سرا: حیاط

2. اتاق نشیمن تابستانی دارای بادگیر، نشیمن زمستانی آفتاب‌گیر است. ولی در بعضی دیگر زمستان‌ها روزنه بادگیر را مسدود می‌کردند. در فصل تابستان مجددا روزنه بادگیر را می گشاید.

3. اتاق: صاحب‌خانه تا حد امکان و بر اساس توان مالی که در اختیار دارد اتاق را در مجاورت نشیمن برای میهمان آماده نگاه می‌داشته است.

4. مطبخ: همان آشپزخانه است و از ملحقات مطبخ، تنور و اجاق در دو انداز ه متفاوت می‌باشد.

5. ننجه دو: انبار آذوقه

6. آغل: محل نگهداری احشام و طیور

7. کاهدان: محل نگهداری احشام و طیور

8. صوفه: دالانی مسقف است که درهای اتاق‌های نشیمن بدان باز می‌شود. صوفه در تابستان به خاطر سایه گستری اش بسیار خنک است. و معمولا فعالیت های اهل منزل در این مکان انجام می شود.

9. حوضخانه: فضای 6 یا 8 ضلعی که در میان آن حوض تعبیه شده است. سقف حوض‌خانه کلاه فرهنگی است.

10. سردابه سردار در زیرزمین ایوان تابستانی، فضایی وجود دارد که ادامه کانال بادگیر به آن متصل می شود. این مکان به وسیله پنجره‌هایی کوتاه و مشبک به حیاط مرتبط می‌شود. سردابه در تابستان محلی سرد و خنک برای اهالی منزل است.

11. شاه نشین: قسمتی از ایوان تابستانی است که مشرف به ایوان اصلی است، بخشی از کانال بادگیر به این مکان راه دارد که در خنک کردن فضای موجود در شاه نشین بسیار موثر است.

12. بادگیرها: بادگیرها از ملحقات منازل مناطق گرمسیری اند. بادگیرها در منازل معمولی یک طرفه یا دو طرفه‌اند. اما در خانه‌های بزرگ‌تر بادگیرهای چهارطرفه بیشتر کاربرد دارد.

 



نویسنده : علی قلیان اول - ساعت ٧:٢٩ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٧/٧/٢٥   |    نظرات []   |    لینک ثابت

برگزاری ششمین همایش کویرنوردی ایران در کویر بشرویه
ششمین همایش کویر نوردی ایران به همت اداره کل تربیت بدنی استان و با مشارکت جمعی دیگر از نهادها، با حضور بیش از 300 نفر کویرنورد و ورزشدوست از سراسر کشور به مدت سه روز از تاریخ 15 آبان لغایت 17 آبان در کویر بشرویه برگزار میگردد .

برگزاری ششمین همایش کویر نوردی در بشرویه
The 6th National Desert Travelling Of IRAN
"Boshrooye - South Khorasan"
6~8 November 2008

گفتنی است کویر ریگ بشرویه یکی از بزرگترین کویرهای ریگزار ایران به شمار میرود.

می دانید کجا را می گویم؟ شاید آری! شاید هم نه! حتماً اسامی زیادی شنیده اید و یا بیابانها و کویرهای زیادی را دیده اید و یا از آنها عبور کرده اید. کویر بزرگ نمک، ریگ جن، دریاچه نمک، مرنجاب، جازموریان، ریگ بلند، ریگ حاجی مجی، کویر درانجیر و ... که در ایران وجود دارند و کویرها یا به تعبیر جامع تر بیابانهای بسیار وسیع و شگفت انگیز در نقاط مختلف عالم. بیابان تاکلاماکان، بیابانهای ماورای جیحون، صحرای بزرگ آفریقا، ربع الخالی در شبه جزیره عربستان، صحرای سینا، و ... که هرکدام از آنها مشخصات مخصوص به خود را دارند.

همیشه در طی قرون واعصار آدمی بر کرانه آنها ایستاده و شوق گذشتن و دیدن و رسیدن به آن سوی دیگر در تن و جانش نقش بسته است. جهانگشایان، تاجران و یا کاروانیان دیروز و ماجراجویان، جستجوگران و کویر نوردان امروز بر حاشیه این کویرهای دریا گونه ایستاده و نظاره کرده آنگاه کویر افسونشان کرده است و باروبنه سفر برداشته و به راه زده اند، راه که نه، در واقع بی راه ، به پهنه باز و وسیع و پوشیده از سنگ ریزه، ماسه و همراه با طوفان شن ، تف و گرما یا سوز و سرما.

این شرایط تغییر نکرده است و هنوز هم برای دیدن در کویر باید چشمها را با دست سایه کرد تا کویرنبیند که می بینی.

« هنوز یک قرن کامل از رونق محمل سواران کویر لوت نگذشته و تجربه و مرارت های مسافرینی که برای سیر و سیاحت، زیارت و تجارت از این پهنه پرماجرا عبور کرده اند در خاک مدفون نگردیده است. لیکن لهیب افسار گسیخته ماشین و جایگزینی ابزار چنان برق آسا عمل نموده که انسان تصور می کند صدها قرن از این ماجرا می گذرد و آنچه باقی مانده در لابه لای کتابهای کهن در قفسه ها است و تقریباً علاقه ای به مرور این یادگارها باقی نمانده است و این بی تفاوتی یعنی بی اعتنایی به تمدن، فرهنگ، آداب و سنن»

در ابتدا توضیح مختصری راجع به بافت، زمین شناسی و اقلیم کویر:

حداکثر مطلق درجه حرارت در سایه بیش از 65 درجه سانتی گراد است. سطح وسیعی از بیابان فاقد پوشش گیاهی است و ماسه های روان سراسر آن را پوشانده است. وسیع ترین ریگ و ماسه زار ایران به نام ریگ لوت با حدود 10.000 کیلومتر مربع وسعت در کویر لوت واقع است که در مقایسه با ریگ های مهم دنیا در عربستان، آفریقا و ...اهمیت چندانی ندارد اما از نظر ویژگیهای پیکرشناسی زمین یکی از مهمترین آنها محسوب می گردد. تنوع و عظمت بعضی از عوارض آن در دنیا منحصر به فرد است. مرتفع ترین هرم های ماسه ای ریگ لوت 475 متر ارتفاع دارد که بلندترین آنها در دنیا به حساب می آید در مقابل این هرم ها، حفره های بسیار گودی نیز وجود دارند که اغلب پرتگاههای مطبقی بر آنها مسلط می باشد که عمیق ترین آنها 421 متر می باشد. به گفته سون هدین جهانگرد و دانشمند معروف سوئدی:

«بدترین جای کویر لوت قسمت جنوب شرقی آن بین بم و نه (نهبندان) بود که یکی از وحشتناکترین نقاط تمام زمین است. در آنجا باد شمال غربی، که حاکم بر این منطقه است، شنها را جمع کرده و به صورت موج و تپه روی هم انباشته است. و جای این موجها و تپه ها دائماً در حال تغییر است. خورشد سوزانی زمین را گرم می کند و آن را به صورت آهن گداخته در می آورد. بادی از روی این صدها کیلومتر مربع کویر سوزان می آید آنچنان خشک است که وقتی آدم و حیوان را غافلگیر می کند در یک آن تمام ذرات رطوبت بدن را به خود جذب می کند و تنها یک مومیائی چروکیده و سیاه بر جا میگذارد».

در غرب کویر لوت نیز کلوتها قرار دارند. کلوتها از شمال غربی به جنوب شرقی از یک سلسله جبال به طور مستمر و پشت سر هم تشکیل یافته که به شدت فرسایش یافته اند. این تپه های فرسوده از باد و باران با هسته هایی از رس فشرده دارای پوسته هایی هوازده می باشد که چون خاکی پف کرده سطح انها را پوشش داده است. کلوتها قسمتهای کم تراکم به صورت تپه های منفرد به شکل هایی بسیار بدیع در سطح صاف دشت دیده می شوند.

به جز تپه های ماسه ای و کلوتها اشکال و صورتهای دیگری از کویر مثل نمک زارها، سطوحی از سنگلاخ ، آبرفت ها و .... در لوت وجود دارد.

این طبیعت و اقلیم متنوع و شگفت انگیز و رابطه و هم زیستی هزاران سایه انسان با آن سبب شده تا هاله ای افسانه ای نام لوت را در بر گیرد.

در این همایش ، تیم عملیاتی – تحقیقاتی کویرنوردان ایران وابسته به شبکه ملی زیست محیطی ایران (نمایندگی خراسان جنوبی) و سایت بزرگ کویرهای ایران www.IranDeserts.com ، مجهز به نقشه های مختلف توپوگرافی ، ماهواره ای ، زمین شناختی،GPS و رایانه، اتومبیل های 4WD ، موتورهای تریل پرقدرت ، ابزار و لوازم مختلف حرکت ، ناوبری ، تجهیزات فنی ویژه شرایط خاص و تجهیزات کمپینگ واقامت در کویر، و از همه مهمتر کوله باری از تجارب سالها پیمایش بخشهای مختلف کویرهای بکر ایران ، همچون سال گذشته کار پشتیبانی و هدایت تیم را عهده دارند .




نویسنده : علی قلیان اول - ساعت ٧:٢٧ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٧/٧/٢٥   |    نظرات []   |    لینک ثابت

گفتگوی من و مهرگان روزبه خبر نگار مجله رشد آموزش زیست شناسی در سال ١٣٨۵ در شماره پاییز 86چاپ گردیده است . موقع چاپ در ایران نبودم و اتفاقی  به پی دی اف آن  بر خورد کردم .اگر چه نظرات من اکنون  قدری تغیر کرده است لیکن باز خوانی این گفتگوپس از دو سال  برای خودم جالب بوددر این گفتگو سه همکار دیگر هم حضور داشتند که گفتگوی  کامل را می توانید در شماره مذکور  بخوانید

ابتدا هر طور که مایلید خودتان را معرفی کنید .

قلیان:

دبیر زیست شناسى منطقه ى بشرویه از استان خراسان رضوى(اکنون جنوبی شده ایم ) هستم. همیشه دوست داشته ام که یک دبیر موفق باشم و براى رسیدن به این هدف به هر درى زده ام . کارشناسی ارشد رشته ى زیست شناسى تکوینى را در دانشگاه تربیت معلم تهران خوانده ام. آموزش و آزمون از راه دور را دوست دارم و این شیوه را مکمل برخى روش هاى آموزش زیست شناسى مى دانم. به طبیعت بسیار علاقه مندم و همیشه آرزو داشته ام کلاس زیست شناسى من در یک اتوبوس مجهز به امکانات آموزشى نوین تشکیل مى شد و هر وقت که مى خواستم براى آموزش از حضور در طبیعت بهره مى جستم. چند نرم افزار و صفحه ى وب در زیست شناسى ساخته ام: نوار ابزار، لینک هاى آزاد، اتاق گفت و گو، موتور جست و جو، نرم افزار آزمون ساز براى انتشار به صورت صفحه ى وب و دسته بندى صدها وب گاه مفید در زمینه ى زیست شناسى در عناوین مختلف و در قالب صفحات زیست پویا ١. بیش ترین علاقه را به تدریس درس زیست شناسى و آزمایشگاه در پایه ى اول دبیرستان دارم. از روش هاى تحمیلى و قالبى در آموزش زیست شناسى خوشم نمى آید. در پى تغییر شیوه هاى رسمى آموزش زیست شناسى هستم. از وضعیت آزمایشگاه هاى زیست شناسى نالان و حیرانم!

 

 

 

مهرگان روزبه  :چه کنیم

تا دانش آموزان مان هرچه بیش تر به

زیست شناسى علاقه مند شوند؟

 

من فکر مى کنم براى

علاقه مندتر کردن دانش آموزان به

زیست شناسى عوامل متعدد و گوناگونى

مؤثرند. این عوامل  را مى توان به چند گروه

تقسیم بندى کرد: طبیعت زیباپسند و حس

کنجکاوى انسان، محیط زنده، والدین،

معلم، مدیران، همسالان، رسانه ها،

کتاب هاى درسى، مسائل و مشکلات

جهانى محیط زیست، غذا، موجودات در

معرض انقراض، بهداشت و درمان،

بیمارى هاى لاعلاج، کنکور و مطالعه ى

آثار و احوال دانشمندان تأثیرگذار بر علم

زیست شناسى. همه از عواملی هستند

 که به نحوی در این مورد دخالت دارند

  آقاى قلیان، ممکن است درباره ى هر یک

از این عامل ها کمى توضیح دهید؟

در باره طبیعت زیباپسند و حس کنجکاوى

انسان باید بگویم : همه ى انسان ها طبیعت دوست به

دنیا مى آیند. طبیعت با همه ى آن چه در خود

دارد، به خصوص موجودات زنده اش،

زیباست؛ گیاهان، گل ها، حشرات،

ماهى ها، قاصدک ها، رنگ هاى متنوع

گیاهان و جانوران، صداهاى زیباى پرندگان

همه بسیار زیبا و جذاب اند. چقدر خوب

است که موضوع هاى آموزشى زمینه هایى در

نهاد انسان داشته باشند. کلاس هاى

زیست شناسى با تأکید بر جنبه هاى زیباى

موضوع هاى آموزشى، جذاب تر و آموزش

در چنین محیطى عمیق تر مى شود. در

ابتداى تدریس هر موضوع تدریس، حتى

موضوع هاى غیر زیست شناختى، براى

ایجاد انگیزه، چه بهتر که داستان یا مثالى از

طبیعت زیبا مطرح کنیم. در کلاس هاى

بالاتر سلول ها و اندامک ها و حتى مسیرهاى

متابولیسمى زیبا و جذاب به نظر مى رسند.

امور خود کنترل پیکر موجودات آن قدر

عجیب، زیبا و بى نقص به نظر مى رسند که

شور و شع ف  یادگیرنده را برمى انگیزند و به

جنبه هاى مختل L یادگیرى علم

زیست شناسى کمک مى کنند.

محیط زنده: خارج از طبیعت، محیط

زنده و فعال مصنوعى نیز مى تواند سؤالات

متعددى در ذهن دانش آموزان ایجاد کند و

تلاش آنان براى یافتن پاسخ، در ایجاد

کشش دائمى به زیست شناسى و جلب نظر

آنان به موضوع هاى زیست شناختى مؤثر

است. محیط خانه، محله، شهر یا روستا

و محیط مدرسه را مى توان با درختان و بوته ها

آراست تا علاوه بر آفرینش زیبایى و شادابى،

با بروز تغییرات رشد و نموى گیاهان زمینه ى

سؤالات زیست شناختى و تمایل به دانستن

در آنان شکل گیرد.

نقش والدین: والدینى که تحصیلات

مناسب دارند، مى توانند مشاور علمى

خوبى براى فرزندان خود باشند. دانش آموز

با برخوردارى از محیط علمى خانه که در آن

نقش رهبرى علمى را پدر، مادر، برادر یا

خواهر بر عهده دارند، درک وسیع تر و بهترى

از مطالب درسى خواهد داشت. بسیارى از

عوام به گیاهان و جانوران نگاه اقتصادى

دارند. از نگاه آنان بازى با یک خرگوش

شیطنت، و مشاهده ى یک حلزون

وقت گذرانى است! اگر خانواده بخواهد در

خدمت آموزش زیست شناسى و ایجاد

علاقه مندى در دانش آموز باشد، باید خود

را با اهداف آموزش زیست شناسى تطبیق

دهد و نگاهى به کتاب دانش آموز و آن چه

در مدرسه مى گذرد داشته باشد.

نقش معلم: علاقه مندى به درس

زیست شناسى در کلاس هاى پرشکوه

دبستان شکل مى گیرد. هر جا موضوع

زیست شناسى در میان است، حرف ها،

شکل ها و رنگ هاى متناسب در تصاویر

کتاب، آتش عشق به طبیعت زنده را در

دانش آموز شعله ور مى کند. یک گلدان در

خانه یا در کلاس، یک بازدید از باغ وحش،

یک حشره، یک ماهى در تنگ بلور، چند

قورباغه در برکه ى روستا، یک فیلم

تلویزیونى با محتواى زیست محیطى یا

حیات وحش همه مى توانند سؤالات

متعددى در ذهن دانش آموزان ایجاد کنند و

تلاش براى یافتن پاسخ در ایجاد کشش

دائمى به زیست شناسى و جلب نظر آنان به

مباحث زیست شناختى مؤثر است. معلم

باید زمینه هاى علاقه مندى به مفاهیم و

موضوعات زیست شناختى را با تأکید بر

ویژگى هاى روان شناختى کودک در دوران

ابتدایى و استفاده از محیطى مجسم و

نیمه مجسم ایجاد کند. البته کودکان دبستانى

به راحتى تغییر عقیده مى دهند و باورها و

تصمیم هاى آنان به راحتى با تغییر محیط،

تغییر مى کند. در مقطع راهنمایى تحصیلى

وضع کمى متفاوت مى شود. احساس ها و

نگرش هاى دانش آموزان راهنمایى تحصیلى

قدرى پخته تر است. در این مرحله رغبت

بچه ها هنوز هم تغییرپذیر است. اما به طور

جدى تر درباره ى دانش زیست شناسى بحث

مى کنند. رویدادها را تجزیه و تحلیل

مى کنند و بر سر تحلیل هاى درست خود با

هم مسابقه مى گذارند. از مشاهده ى مناظر

حیات لذت مى برند. دبیران علوم باید در

دوره ى راهنمایى به ویژگى هاى خاص

دانش آموزان این مقطع آگاهى داشته باشند.

در دبیرستان دانش آموزان فرضیه هایى

درباره ى سؤالات تقریباً پیچیده ى خود

مى سازند. تخیلات قوى دانش آموزان

دبیرستانى باعث مى شود حرف ها و

پیشنهادهاى جالبى ارائه کنند. آنان

مى خواهند منشأ اثرهاى علمى باشند. آنان

وقتى درباره فرضیه هاى خود بیش تر فکر

مى کنند به اشتباهات علمى خود پى مى برند

و تازه متوجه مى شوند که باید بیش تر مطالعه

کنند. انبوهى از سؤالات علمى در ذهن آنان

موج مى زند. تغییرات اندامى و تغییرات

فیزیولوژیک محسوس در خود را مشاهده و

احساس مى کنند. بسیار مایل اند بدانند که

در درونشان چه مى گذرد. هر وقت از بدن

انسان سخنى به میان مى آید به دقت گوش

مى کنند و هر وقت از حیوانات بحث مى شود

آن ها را با بدن خود قیاس مى کنند. هنر ما

باید این باشد که احساس زیبا و گرایش ذاتى

دانش آموزان به پدیده هاى حیاتى را در

پایه هاى مختل L، به علاقه مندى به دانش

زیست شناسى تبدیل کنیم و علاقه ى به وجود

آمده در آنان را حفظ کنیم. تدریس مجرد

زیست شناسى، به خصوص وقتى که معلم

چنان سخن مى گوید که گویى از دنیایى

غیر قابل حصول صحبت مى کند،

دانش آموز را از دنیاى شیرین زیست شناسى

دور مى کند. او باید بتواند هر آن چه را معلم

مى گوید، تجسم و سپس بین اجزاى کلام

معلم ارتباط برقرار کند. وقتى دانش آموزان

قادر به درک کلام مجرد معلم نباشند و هیچ

پیش زمینه ى علمى نیز درباره ى موضوع مورد

بحث نداشته باشند، دیگر قادر به همراهى

معلم نیستند و این جاست که کلاس درس

زیست شناسى به دنیاى زجرآورى تبدیل

مى شود که دانش آموز هر لحظه آرزوى پایان

یافتن آن را دارد. دبیر زیست شناسى، بدون

داشتن طرح درس به احتمال قوى فردى است

منفعل و بى برنامه. براى بقاى عشق به

زیست شناسى باید داراى برنامه بود. در طرح

درس به روش هاى ایجاد انگیزه مى اندیشیم.

یک داستان ساختگى، یک ماجراى واقعى،

توصی L یک رفتار، نمایش یک فیلم، بیان

یک معما و بحث و گفت و گو پیرامون آن یا

نشان دادن چند تصویر همه مى توانند شورى

دیگر به کلاس ببخشد. در تبیین روش هاى

ارائه ى درس، استفاده از روش هاى فعال و

گروهى لذت بخش است. بگذاریم

دانش آموزان براى یک مطلب علمى با هم

بحث و گفت و گو کنند. بگذاریم صدایشان

را بلند کنند و رئیس گروه آنان را به آرامش

دعوت کند. بگذاریم به مشکلات علمى

برخورد کنند و از کتاب ها و مجلات علمى

پاسخ هاى درست مسائل خود را استخراج

کنند.

نقش مدیران: مدیران در فضاسازى و

بسترسازى براى آموزش زیست شناسى بسیار

تأثیرگذارند. مدیران باید بدانند که آموزش

زیست شناسى در حالى که مشترکات فراوان

با آموزش سایر علوم دارد، از نظر برخى

ویژگى ها نیز تفاوت کلى با آن ها دارد.

موضوع علم زیست شناسى موجود زنده

است و دانش آموزان نیاز به طبیعت براى

بازدید، جانوران و گیاهانى براى بررسى و

همچنین آزمایشگاه مجهز و استاندارد براى

درک برخى حقایق علم زیست شناسى

دارند. بسیار مهم است که مدیران بدانند،

این دبیران زیست شناسى نیستند که با دیگران

تفاوت دارند، بلکه این موضوع علم

زیست شناسى است که با موضوع هاى دیگر

متفاوت است. مدیران مدارس با آگاهى

کامل از برنامه ى آموزش علوم باید

همکارى ها و هماهنگى هاى لازم را براى

تسهیل آموزش زیست شناسى به عمل

آورند.

نقش همسالان: همسالان نه به عنوان

رقیب، بلکه به عنوان همکاران و همیاران

خوب در قالب گروه نقش مهمى در آموزش

زیست شناسى دارند. بخشى از نقش

همسالان به وسیله ى معلم تعری L مى شود.

معلم هنگام گروه بندى دانش آموزان باید با

کاربرد ابزار نظارتى، تناسب و یکنواختى

گروه ها را مد نظر داشته باشند، از

نقش سپارى بسیار به فرد خاص بکاهند و از

انزواى فرد خاص در گروه نیز جلوگیرى

کنند. در امر آموزش زیست شناسى غالباً

همگان به انجام فعالیت ها علاقه منداند.

این امر سبب مى شود تا در مرحله ى خاصى

افراد گروه براى استفاده از یک فرصت کوتاه

و استثنایى در آزمایش با هم رقابت کنند، به

هم تنه بزنند و احتمالاً با مقاومت یکدیگر

نیز مواجه شوند. بسیار به جا خواهد بود که

دبیران با زیر نظر گرفتن مراحل اجراى آزمایش

و با توجه به قابلیت هاى حرفه اى خود از بروز

این وضع جلوگیرى کنند و یا حتى الامکان

از احتمال بروز آن بکاهند تا امر آموزش

زیست شناسى با خاطرات ناخوش و احتمالاً

دور کننده همراه نباشد.

نقش رسانه ها: نقش رسانه ها در آموزش

زیست شناسى و ایجاد علاقه مندى تقریباً

همیشه مثبت است. روزانه ده ها خبر در

حیطه هاى مختل L علم زیست شناسى،

هم چون کشاورزى، پزشکى، دامپزشکى،

دامپرورى، غذا، دارو و مانند آن ها منتشر

مى شود. این اخبار چه با بروز ناکامى براى

محققان همراه باشند و چه گویاى پیشرفتى

در زمینه ى علوم زیستى باشند، محرکى قوى

براى دانش آموزان در زمینه ى بروز علاقه به

آموزش زیست شناسى هستند. دبیران تقریباً

هر روز با اظهار نظرهاى دانش آموزان به

هنگام تدریس موضوع هاى زیست شناسى

که حاصل مشاهده ى فیلم ها و خبرهاست

مواجه اند. این فرصت ها براى ایجاد

علاقه مندى و انگیزش و همچنین تسهیل

یادگیرى موضوع هاى زیست شناسى بسیار

مناسب اند.

نقش محتواى کتب و موضوعات مرتبط

با زیست شناسى: محتواى کتب

زیست شناسى چه از نظر کمى و چه کیفى

یعنى مناسب بودن موضوع ها و عناوین

درسى و به تبع آن اهداف جزئى و رفتارى هر

درس و همچنین میزان تناسب متن، تصاویر

و فعالیت هاى هر درس با عنوان، به طور

اجتناب ناپذیرى مسیر فعالیت دانش آموز و

معلم را تعیین مى کنند. در طراحى و تدوین

متون زیست شناسى باید در حد امکان ایجاد

بیش ترین انگیزه و علاقه مندى در

دانش آموزان مورد نظر قرار گیرد. قبل از

چاپ کتب نظرخواهى از چند دبیر با تجربه

مى تواند به بهبود کیفیت کتب زیست شناسى

و رفع اشکالات جزئى آن ها منجر شود.

مسائل و مشکلات جهانى

محیط زیست، غذا، موجودات در معرض

انقراض، بهداشت و درمان، بیمارى هاى

لاعلاج و مانند این ها: موضوع هاى

زیست شناسى آن قدر شیرین و جذاب اند که

موضوع بسیارى از فیلم ها کارتون ها و

داستان هاى کوتاه و بلند قرار مى گیرند.

مجلات، روزنامه ها، صدا و سیما و دنیاى

مجازى اینترنت، همه گونه اطلاعات

فوق برنامه اى زیست شناختى را در اختیار

دانش آموزان قرار مى دهند. برخى از

موضوع ها ممکن است آنان را عاشق یک

شاخه ى خاص از زیست شناسى کند.

گاهى یک خبر علمى زیست شناسى،

آینده ى تحصیلى و شغلى دانش آموزان را رقم

مى زند. مشکلات حاد زیست محیطى

هم چون آلودگى هوا و آب ها و نازک شدن و

به اصطلاح سوراخ شدگى لایه ى ا.زون؛

آلودگى رادیو اکتیو، مرگ دسته جمعى

ماهى ها، بروز برخى بیمارى هاى لاعلاج

هم چون ایدز، برخى از انواع سرطان ها،

خشکسالى و قحطى زدگى در برخى مناطق

زمین، همگى مى توانند به طور موردى در

دانش آموزان ایجاد رغبت و علاقه مندى به

آموزش زیست شناسى کنند.

کنکور: کنکور اگرچه ابزار ظاهر اًمناسبى

براى غربالگرى و جذب فارغ التحصیلان

دبیرستانى و پیش دانشگاهى در بدو ورود به

دانشگاه هاست، اما مانعى قوى در تدریس

زیست شناسى به خصوص در سال آخر و

دوره ى پیش دانشگاهى نیز هست.

دانش آموزان مى خواهند در زمانى کوتاه تر

حجم بیش ترى از محفوظات را داشته

باشند. آنان به »پاورقى «هاى کتاب خود

توجه دارند، اما به قسمت هاى »بیش تر

بدانید « بى توجه اند. بیش تر آنان حاضر

نیستند چه به عنوان ارائه دهنده و چه به

صورت مستمع در یک کنفرانس علمى

زیست شناسى شرکت کنند. اما اگر دبیر آنان

برایشان جلسه ى بررسى تست هاى کنکورى

ترتیب دهد، غالباً شرکت مى کنند. این

وضعیت معلمان را در مرزهاى ترسیم شده ى

زیست شناسى متوق L مى کند و سایه ى

سنگین محدودیت هاى علمى را بر کلاس

مى گستراند. چنین وضعى براى دبیران

زیست شناسى بسیار ملال آور است.

اصلاح شیوه هاى ورودى به دانشگاه ها

مى تواند از تأثیر منفى کنکور بر آموزش

زیست شناسى بکاهد.

مطالعه ى آثار و احوال دانشمندان

تأثیرگذار بر علم زیست شناسى: هر چند گاه

نامى از محققان برجسته ى علم

زیست شناسى در کتاب هاى درسى آورده

مى شود. برخى از دانشمندان همچون

فرانکلین زندگینامه ى جالبى دارند که حاکى

از تلاش ها، رنج ها، شیرینى ها و

تلخى هاى زندگى علمى آنان است. احوال

این دانشمندان مى تواند به بیش تر شدن

علاقه مندى دانش آموزان به دانش

زیست شناسى کمک کند. شاید بهتر باشد

خلاصه اى از زندگى آنان در حد چند خط به

شیوه اى تأثیرگذار در »قالب پاورقى ،«

»بیش تر بدانید » ،« ضمیمه ى آخر کتاب « و

مانند این ها تدوین و در کتاب درسى ارائه

شود.

زیرنویس

1. http://www.zistpooya.com

ا ین گفت و گو در اسفندماه سال ١٣٨۵ انجام شده است.  

 

 



نویسنده : علی قلیان اول - ساعت ٥:٠٠ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٧/۳/٢٢   |    نظرات []   |    لینک ثابت

از میان ایمیلهای رسیده از سوی دانش آموزانم  به مناسبت روز معلم  این یکی خیلی حرفهای نهفته و آشکاربرای شنیدن دارد. البته نمیدانم این سخنان  راز دل خودش است یا از دیگری که بر دلش نشسته است . خیلی هم فرق نمیکند :
تقدیم به معلم عزیزم
که من با تو همهی رنگهای این سرزمین را آشنا میبینم.
با تو دریا با من مهربانی می‏کند.
با تو من در هر شکوفه می‏شکفم.
با تو من بودن را، زندگی کردن را، شوق را، زیبایی را
مهربانی پاک خداوندی را می نوشم.
و بی تو ...هیچم
لحظاتتان سر شار از زیبایی
در مجالی که برایم باقیست

باز همراه شما مدرسه ای می سازیم

که در آن همواره اول صبح

به زبانی ساده

مهر تدریس کنند

و بگویند خدا

خالق زیبایی

و سراینده عشق

آفریننده ماست

مهربانیست که ما را به نکویی

دانایی زیبایی

و به خود می خواند

جنتی دارد نزدیک، زیبا و بزرگ

دوزخی دارد- به گمانم -

کوچک و بعید

در پی سودایی ست

که ببخشد ما را

و بفهماندمان

 
ترس ما بیرون از دایره رحمت اوست



در مجالی که برایم باقیست

باز همراه شما مدرسه ای می سازیم

که خرد را با عشق

علم را با احساس

و ریاضی را با شعر

دین را با عرفان

همه را با تشویق تدریس کنند

لای انگشت کسی

قلمی نگذارند

و نخوانند کسی را حیوان

و نگویند کسی را کودن

و معلم هر روز

روح را حاظر و غایب بکند

و به جز از ایمانش

هیچ کس چیزی را حفظ نباید بکند

مغزها پر نشوند چون انبار

قلب خالی نشود از احساس

درسهایی بدهند

که به جای مغز،دلها را تسخیر کند

از کتاب تاریخ

جنگ را بردارند

در کلاس انشا

هر کسی حرف دلش را بزند

غیر ممکن را از خاطره ها محو کنند

تا،کسی بعد از این

باز همواره نگوید:"هرگز"

و به آسانی همرنگ جماعت نشود

زنگ نقاشی تکرار شود

رنگ را در پاییز تعلیم دهند

قطره را در باران

موج را در ساحل

زندگی را در رفتن و برگشتن از قله کوه

و عبادت را در خدمت خلق

کار را در،کندو

و طبیعت را در جنگل و دشت

مشق شب این باشد

که شبی چندین بار

همه تکرار کنیم:

عدل

آزادی

قانون

شادی...

امتحانی بشود

که بسنجد ما را

تا بفهمند چقدر

عاشق وآگه و آدم شده ایم


در مجالی که برایم باقیست

باز همراه شما مدرسه ای می سازیم

که در آن آخر وقت

به زبانی ساده

شعر تدریس کنند

و بگویند که تا فردا صبح

خالق عشق نگهدار شما




نویسنده : علی قلیان اول - ساعت ٦:٥٩ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٧/٢/۱٤   |    نظرات []   |    لینک ثابت

 
Immediate and unconditional deletion of “Arabian Gulf” from Google Earth
مشاهده امضاهای قبلی   -   امضای شکایت

To:  International Media

February 19, 2008
 

Dear Administrators of Google Earth,
We, the undersigned, through this letter, protest your irresponsible, unscientific actions, and demand an immediate and unconditional deletion of “Arabian Gulf” from Google Earth.
Arbitrarily designating the Persian Gulf as the Arabian Gulf is an irresponsible violation of all historical and International standards and would undermine the integrity of Google Earth.
For the records, the name Persia has always been used to describe the nation of Iran, its people, and its ancient empires since 600 BC. It is derived from the ancient Greek name for Iran's maritime province, called Fars or Pars in modern Persian, Pars in Middle Persian and Pârsa in Old Persian, a word meaning "above reproach.” Persis is the Hellenized form of Pars, and through the Latinized word Persia, the other European nations came to use this word for the region. This area was the core of the original Persian Empire.
Since ancient times almost all foreigners referred to the entire country as Persia until March 21, 1935, when Reza Shah Pahlavi formally asked the international community to call the country Iran — a name that the people of Persia, themselves, used to refer to their country since the Sassanian period. "Iran" means "Land of Aryans". In 1959 some Persian scholars protested to the government that the name change had separated the country from its ancient civilization. Therefore, the late King Mohammad Reza Shah Pahlavi announced that both Persia and Iran can be used in Western languages.
Without disparaging the Arabs, Iranians are proud of their non-Arab heritage and strongly resent any attempt at denigrating or changing any aspect of their Iranian heritage. And the Persian Gulf occupies a pivotal place in the Iranian history and culture. Furthermore, Iran abuts the Persian Gulf for 2,000 Km, while about a dozen recently-created Arab Sheikhdoms and emirates border the Gulf on the other side.
The historical and geographical name of the Persian Gulf has been endorsed and clarified by the United Nations on many occasions and is in use by the UN, its member states, and all other international agencies worldwide. The last UN Directive confirming the name of the Persian Gulf was (reference ST/CS/SER.A/29/Add.2) on August, 18th 1994.
The worldwide Iranian people are deeply affronted by this arrogant designation of “The Arabian Gulf.” We demand, in the strongest possible terms, that you take immediate steps to restore the rightful name of the Persian Gulf to the waterway on Google Earth and delete any other arbitrary name. We hope that this notice would suffice and obviates the need for litigation.
Sincerely,

 


متن فارسی بخشی از اعتراض:

به: انجمن کتابخانه های مخصوص آمریکا و بخش انجمن کتابخانه های مخصوص خلیج عربی

دکتر ربکا بی. وارگا و دکتر سیف عبدالله حمود الجبری

احترما:

ما، امضا کنندگان تقاضا داریم که انجمن کتابخانه های مخصوص ایالات متحده آمریکا عناوین "بخش خلیج عربی انجمن کتابخانه های مخصوص و .... را به نام "خلیج فارس" تغییر دهد.

 در ادامه لازم به یادآوری مدارک تاریخی خلیج فارس است. آیا احتمال دارد که شما آگاه باشید در سازمان ملل چندین تصویب، این عنوان را برای این آب به رسمیت شناخته اند؟ خلیج فارس؟ از جمله تازه ترین گزارش گروه استاندارد اسامی جغرافیایی سازمان ملل، سند شماره 61، وین، 28 مارس 2006 که بر این نام به عنوان نام اصلی این خلیج تاکید کرده است؟ خلیج فارس؟

 ما امیدواریم که اکنون و در این موقعیت و پس ارزیابی و خواندن درخواست ما، شما تصمیم درستی در این زمینه اتخاذ کنید. با سپاس از بررسی شما.

در حقیقت این نامه اعتراض به سایت گوگل نوشته نشده است، بلکه ایرانیان در اعتراض به اقدام انجمن کتابخانه های آمریکا در خصوص تغییر نام خلیج فارس به عنوان جعلی "خلیج عربی" این درخواست را تنظیم کرده اند.

 اسم و شماره کسانی که قبلا اعتراض را امضا کرده اند  



نویسنده : علی قلیان اول - ساعت ٩:٠٤ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٧/٢/۱   |    نظرات []   |    لینک ثابت

سلام به همه دوستان قدیم و جدید

در حال حاضر گاهی اگر چیزی بنویسم اینجا هستم:

www.zistpooya.com

www.zistpooya.blogfa.com



نویسنده : علی قلیان اول - ساعت ٥:٢٩ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٦/۸/٢٠   |    نظرات []   |    لینک ثابت

Powered By Persianblog.ir - Designed By Payam